معاونت پژوهش و فن آوری
به نام خدا
منشور اخلاق پژوهش
با یاری از خداوند سبحان و اعتقاد به این که عالم محضر خداست و همواره ناظر بر اعمال انسان و به منظور پاس داشت مقام بلند دانش و پژوهش و نظر به اهمیت جایگاه دانشگاه در اعتلای فرهنگ و تمدن بشری، ما دانشجویان و اعضای هیئت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی متعهد می‌گردیم اصول زیر را در انجام فعالیت‌های پژوهشی مد نظر قرار داده و از آن تخطی نکنیم:
1- اصل حقیقت‌جویی: تلاش در راستای پی جویی حقیقت و وفاداری به آن و دوری از هرگونه پنهان سازی حقیقت.
2- اصل رعایت حقوق: التزام به رعایت کامل حقوق پژوهشگران و پژوهیدگان(انسان، حیوان و نبات) و سایر صاحبان حق.
3- اصل مالکیت مادی و معنوی: تعهد به رعایت کامل حقوق مادی و معنوی دانشگاه و کلیه همکاران پژوهش.
4- اصل منافع ملی: تعهد به رعایت مصالح ملی و در نظر داشتن پیشبرد و توسعه کشور در کلیه همکاران پژوهش.
5- اصل رعایت انصاف و امانت: تعهد به اجتناب از هر گونه جانب‌داری غیرعلمی و حفاظت از اموال، تجهیزات و منابع در اختیار.
6- اصل رازداری: تعهد به صیانت از اسرار و اطلاعات محرمانه افراد، سازمان‌ها و کشور و کلیه افراد و نهادهای مرتبط با تحقیق.
7- اصل احترام: تعهد به رعایت حریم‌ها و حرمت‌ها در انجام تحقیقات و رعایت جانب نقد و خودداری از هر گونه حرمت‌شکنی.
8- اصل ترویج: تعهد به رواج دانش و اشاعه نتایج آن به همکاران علمی و دانشجویان به غیر از مواردی که منع قانونی دارد.
9- اصل برائت: التزام به برائت جویی از هرگونه رفتار غیرحرفه‌ای و اعلام موضع نسبت به کسانی که حوزه علم و پژوهش را به شائبه‌های غیرعلمی می‌آلایند.
دانشگاه آزاد اسلامی
واحد علوم تحقیقات ایلام
تعهد نامه اصالت رساله یا پایان‌نامه تحصیلی
اینجانب محسن رشیدی دانش آموخته مقطع کارشناسی ارشد ناپیوسته در رشته حسابداری که در تاریخ ………….. از پایان‌نامه خود تحت عنوان «بررسی تأثیر ویژگی های کیفی حسابرس مستقل بر اقلام تعهدی غیرعادی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار 88 الی 92 »
با کسب نمره ……….. و درجه ……….. دفاع نموده‌ام بدین‌وسیله متعهد می‌شوم:
این پایان‌نامه حاصل تحقیق و پژوهش انجام شده توسط اینجانب بوده و در مواردی که از دستاوردهای علمی و پژوهشی دیگران (اعم از پایان‌نامه، کتاب، مقاله و…) استفاده نموده ام، مطابق ضوابط و رویه موجود، نام منبع مورد استفاده و سایر مشخصات آنرا در فهرست مربوطه ذکر و درج کرده‌ام.
این پایان‌نامه قبلاً برای دریافت هیچ مدرک تحصیلی (هم سطح، پایین تر یا بالاتر) در سایر دانشگاه‌ها و موسسات آموزشی عالی ارائه نشده است.
چنانچه بعد از فراغت از تحصیل، قصد استفاده و هرگونه بهره برداری اعم از چاپ کتاب، ثبت اختراع و.. . از این پایان‌نامه یا رساله داشته باشم، از حوزه معاونت پژوهشی واحد مجوزهای مربوطه را اخذ نمایم.
چنانچه در هر مقطع زمانی خلاف موارد فوق ثابت شود، عواقب ناشی از آن را می پذیرم و دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات مجاز است با اینجانب مطابق ضوابط و مقررات رفتار نموده و در صورت ابطال مدرک تحصیلی‌ام هیچگونه ادعایی نخواهم داشت.
نام و نام خانوادگی:
محسن رشیدی
تاریخ و امضاء
دانشگاه آزاد اسلامی
واحد ایلام
پايان نامه براي دريافت درجه كارشناسي ارشد در رشته حسابداری « M.A»
عنوان:
بررسی تأثیر ویژگی های کیفی حسابرس مستقل بر اقلام تعهدی غیرعادی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار 88 الی 91
استاد راهنما :
دكترمهرداد قنبری
استاد مشاور:
دکتر رحمت اله محمدی پور
نگارش:
محسن رشیدی
زمستان1393
سپاسگزاری
با سپاس ازسه وجود مقدس:
آنان که ناتوان شدند تا ما به توانايي برسيم…
موهايشان سپيد شد تا ماروسفيد شويم…
و عاشقانه سوختند تا گرمابخش وجود ما و روشنگر راهمان باشند…
 
پدرانمان
                             مادرانمان
                                                                استادانمان
ماحصل آموخته هایم را تقدیم می کنم به:
آنان که مهر آسمانی شان آرام بخش آلام زمینی ام است
به استوارترین تکیه گاهم دستان پر مهر پدرم
به سبزترین نگاه زندگیم چشمان سبز مادرم
که هر چه آموختم در مکتب عشق آنان آموختم
ره آوردی گران سنگ تر از این ارزان نداشتم تا به خاک پایتان نثار کنم باشد که حاصل تلاشم نسیم گونه غبار خستگیتان را بزداید
بوسه بر دستان پر مهرتان
فهرست مطالب
عنوان صفحه
چكيده1
فصل اول : کلیات پژوهش
1-1 مقدمه3
1-2- بیان مسئله4
1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقيق5
1-4- اهداف پژوهش8
1-4-1- هدف اصلی8
1-4-2- هدف فرعی8
1-5- فرضیات پژوهش8
1-5-1 فرضیه اصلی8
1-6- دامنه پژوهش9
1-6-1- قلمرو موضوعی9
1-6-2- قلمرو مکانی9
1-6-3- قلمرو زمانی9
1-7- تعریف مفهومی و عملیاتی واژه‌ها9
فصل دوم: مروری بر ادبیات پژوهش و پیشینه پژوهش
2-1- مقدمه15
2-2- مبانی نظری پژوهش16
2-2-1 حسابرسی چیست؟16
2-2-2- تاریخچه حسابرسی در ایران18
2-2-2-1- پیدایش حسابرسی و تحولات آن در ایران قبل از انقلاب اسلامی18
2-2-2-2 حسابرسی بعد از انقلاب20
2-2-3- انواع حسابرسی21
2-2-4- استانداردهای پذیرفته شده حسابرسی22
2-2-4-1 استاندارهای عمومی22
2-2-4-2 استاندارهای اجرای عملیات23
2-2-4-4 کاربرد استانداردهای حسابرسی23
2-2-4-5 آموزش و تخصص24
2-2-4-6 استقلال – مهمترین استاندارد حسابرسی24
2-2-4-7 مراقبت‌های حرفه‌ای24
2-2-4-8 استانداردهای اجرای عملیات- گردآوری شواهد25
2-2-4-9 برنامه‌ریزی و سرپرستی کافی25
2-2-4-10 شناخت کافی از کنترل‌های داخلی25
2-2-4-11 شواهد کافی و قابل اطمینان26
2-2-4-12 استاندارهای گزارشگری26
2-2-5- ویژگی‌های حسابرس موفق27
2-2-5-1 موضوعات بنیادی و اولیه27
2-2-5-2 داشتن چشم انداز آتی و درك غریزی از كسب‌وكار28
2-2-5-3 داشتن توانایی دیدن تصویر بزرگ( دید كلی )از كسب‌وكار صاحبکار28
2-2-5-4 ارتقای مهارت های اجتماعی29
2-2-5-5 بهبود قدرت تصمیم‌گیری29
2-2-5-6 داشتن توانایی رهبری30
2-2-5-7 مهارت های ارتباطی30
2-2-6- اقلام تعهدی30
2-2-7 تئوری عملکرد اقلام تعهدی31
2-2-7-1 اقلام تعهدی ساختاری31
2-2-7-2 اقلام تعهدی معنایی32
2-2-8- تئوری محتوای اطلاعاتی اقلام تعهدی33
2-2-8-1 برخی دیدگاه‌ها در مورد اقلام تعهدی34
2-2-9- الگوی تعدیل شده جونز37
2-2-10- حسابرسی و کیفیت اقلام تعهدی39
2-3 پیشینه پژوهش40
2-3-1- پیشینه داخلی40
2-3-2- پیشینه خارجی43
فصل سوم: روش شناسی
3-1- مقدمه47
3-2- روش اجرای پژوهش47
3-3- متغیرهای عملیاتی پژوهش48
3-4- جامعه آماری50
3-5- روشها، ابزار تجزیه و تحلیل داده ها51
3-6- ابزار گردآوری اطلاعات52
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل یافته های پژوهش
4-1- مقدمه57
4-2- آمار توصیفی57
4-3- مدل رگرسیونی58
4-3-1- آزمون هاسمن60
4-3-2- آزمون نرمال بودن60
4-3-3- برآورد ضرایب مدل61
4-3-4-آزمون تشخیص واریانس ناهمسانی (آزمون وایت)62
4-4- آزمون فرضیه ها63
4-4-1- آزمون فرضیه اول63
4-4-2- آزمون فرضیه دوم63
4-4-3- آزمون فرضیه سوم64
4-4-4- آزمون فرضیه چهارم65
4-4-5- آزمون فرضیه پنجم65
4-4-6- آزمون فرضیه ششم66
4-4-7- آزمون فرضیه هفتم66
4-4-8- آزمون فرضیه اصلی67
4-5- خلاصه فصل68
فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات
5-1- مقدمه70
5-2- بحث و بررسی پژوهش71
5-3- بحث و بررسی نتایج فرضیات پژوهش72
5-4- نتیجه گیری77
5-5- پيشنهاد براي تحقيقات آتي78
5-6- پیشنهادها78
5-6-1-پیشنهادهای حاصل از آزمون78
5-6-2- پیشنهاد برای پژوهش‌های آتی79
5-7- محدوديت‌هاي تحقيق80
منابع لاتین84
پیوست ها88
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول 3-1- فیلترینگ جامعه آماری51
جدول4-1- شاخص های کمترین، بیشترین، میانگین و انحراف معیار داده ها58
جدول 4-2- نتایج حاصل از آزمون اثرات ثابت مقطعی59
جدول 4-3- نتایج حاصل از آزمون اثرات ثابت زمانی59
جدول 4-4- نتایج حاصل از آزمون اثرات ثابت مقطعی -زمانی59
جدول 4-5- نتایج حاصل از آزمون هاسمن60
جدول 4-6- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی61
جدول 4-7- شاخص های اعتبار مدل62
جدول 4-8- شاخص های اعتبار مدل در مدل رگرسیونی باقیمانده ها62
جدول 4-9- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی63
جدول 4-10- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی63
جدول 4-11- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی64
جدول 4-12- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی65
جدول 4-13- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی65
جدول 4-14- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی66
جدول 4-15- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی67
جدول 4-16- نتایج حاصل از برازش مدل رگرسیونی67
جدول 4-17- نتایج آزمون فرض68
فهرست شکل ها
عنوان صفحه
شکل2-1- نمایی از حسابرسی صورت‌های مالی17
شکل 2-2- خلاصه ده استاندارد پذیرفته شده حسابرسی26
شکل 4-1- نتایج حاصل از آزمون جرکیو- برا (Jarque-Bera)60
چكيده
هدف این مقاله بررسی تاثیر کیفیت حسابرسی مستقل بر اقلام تعهدی و بررسی متغیر‌های مختلف در این زمینه است. اقلام تعهدی اقلام تعهدی از یک سو به مدیران اجازه می‌دهند تا اقلام تعهدی را طوری محاسبه کنند که گویای ارزش واقعی بنگاه اقتصادی باشد و از سوی دیگر این اقلام به مدیران اختیار می‌دهند تا از انعطاف پذیری روش‌ها و اصول پذیرفته شده حسابداری سوء استفاده کرده و محتوای اطلاعاتی اقلام تعهدی را مخدوش کنند. ذی‌نفعان خارج از شرکت مانند سرمایه گذاران و اعتباردهندگان، نمی توانند به طور مستقیم این رفتار فرصت طلبانه مدیران را کنترل کنند. بنابراین، حسابرسان با رسیدگی های دقیق و با کیفیت خود می توانند اقلام تعهدی مورد استفاده مدیران را کاهش و اقلام تعهدی را محدود کنند. نتایج تحقیق ای انجام شده نیز، نشان دهنده همین موضوع است. هدف اصلی در این پژوهش تعیین رابطه بین برخی ویژگی‌های حسابرس مستقل، تشخیص اقلام تعهدی غیر عادی است و در این پژوهش فرضیه اصلی بیان می‌دارد که بین ویژگی‌های حسابرس مستقل و تشخیص اقلام تعهدی غیر عادی ارتباط مثبت و معناداری وجود دارد. جامعه آماری پژوهش شرکت‌های پذیرفته شده در بررسی اوراق بهادار تهران در صنایع و گروه‌های مختلف می‌باشد. این پژوهش بر مبنای هدف از نوع پژوهش‌های کاربردی و بر مبنای روش، از نوع تحقیق و توصیفی و شاخه همبستگی می‌باشد. در این پژوهش برای اندازه‌گیری همبستگی متغیرها از رگرسیون چند متغیره و برای نشان دادن معنی‌دار بودن الگو از آزمون فیشر و برای معنی‌دار بودن ضریب رگرسیون از آماره t استفاده می‌شود. بررسی نتایج پژوهش نشان داده است که بین اندازه مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی ارتباط مثبت و در آماره تی که برابر24/2 و همچنین سطح معنی داری به دست آمده (0009/0) وجود دارد. بین رقابت میان مؤسسات حسابرسی و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی برابر 91/2- و سطح معنی داری به دست آمده (03603/0) ارتباط وجود دارد. بین خدمات غیر حسابرسی مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی برابر 48/4 و سطح معنی داری (06259/0) وجود ندارد. بین تقسیم کار مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی برابر 007/3 وسطح معنی داری (09941/0) وجود ندارد. بین نظارت مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی برابر 71/3 و سطح معنی داری (04769/0) وجود دارد. بین مشاوره مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی 23/4 و معنی داری به دست آمده (02162/0) وجود دارد. بین کنترل و بازبینی مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی در آماره تی 39/2 و سطح معنی داری (04944/0) وجود دارد.
کلمات کلیدی: اقلام تعهدی غیر عادی، ویژگی های حسابرس مستقل، موسسه حسابرسی، خدمات غیر حسابرسی، رقابت میان مؤسسات حسابرسی.
فصل اول
کلیات پژوهش

1-1 مقدمه
با توجه به جدایی مقوله مالکیت از مدیریت،‌ بحث حاکمیت شرکتی و همچنین تئوری‌های مطرح شده مرتبط با آن از قبیل تئوری نمایندگی، تئوری ذینفعان و دیگر تئوری‌ها، نیاز به رسیدگی و حسابرسی صورت‌های مالی شرکت‌ها کاملاً ضروری می‌باشد. حسابرسی، برای صورت‌های مالی گزارش شده ارزش‌های افزوده (مضاعف) فراهم می‌کند. زیرا نتایج بررسی مربوط بودن و قابلیت اتکای محتوای صورت‌های مالی را گزارش می‌دهد. (حساس یگانه، 1384).
به طور خلاصه، حسابرسی مشکلات اعتباردهی ناشی از تضاد منافع را کاهش داده و از این رو به قابلیت اتکای آن می‌افزاید (نونهال و همکاران، 1389). اما در این میان ممکن است حسابرسان مستقل نتوانند انتظارات تمام گرو‌ه‌های استفاده کننده را برآورده سازند و بین تصور استفاده‌کنندگان در مورد مسئولیت حسابرس مستقل و تصور حرفه حسابرسی در مورد مسئولیت خود، تفاوت یا شکاف ایجاد گردد. این شکاف می‌تواند از عوامل مختلفی به وجود آید که از آن جمله می‌توان به ویژگی‌های حسابرسان مستقل اشاره نمود (سیدیکوی، 2008)1. ویژگی‌های حسابرس می‌تواند گزارش حسابرسی او را به شرکت تحت‌الشعاع قرار دهد، از این رو آشنایی با آن برای درک، ارزیابی و ارتقای تصمیمات حسابرس ضروری است (کیهان، 1378). حال با توجه به تضاد منافع بین سهام‌داران و مدیران و وجود احتمال دستکاری نمودن سود از سوی مدیران، رسوایی‌های مالی در سال‌های اخیر نگرانی‌هایی را در رابطه با کیفیت گزارش‌گری مالی پدید آورده است. در حالی که مسئولیت تهیه صورت‌های مالی بر عهده مدیریت شرکت است ولی در پی این رسوایی‌ها، انگشت اتهام به سوی حسابرسان نیز نشانه رفته است در این فصل به بیان مسئله به ضرورت پژوهش پیرامون موضوع پرداخته می‌شود. اهداف زمینه‌های پژوهش ذکر می‌شود و مدل‌‌های مفهومی و دامنه پژوهش تشریح شده و نیز واژه‌های کلیدی تعریف می‌شود.

1-2- بیان مسئله
در نظریه‌های مالی رفتاری نوین، فرض بر این است که سرمایه‌گذاران، بخصوص سرمایه‌گذاران بی‌تجربه، به طور سیستماتیک در قیمت‌گذاری دارایی‌ها دچار اشتباه می‌شوند (وووژانگ، 2012)2. پژوهشگرانی همچون زای(2001)، جنگ و توماس (2006)، کانک و همکاران (2010) معتقد هستند قیمت‌گذاری نادرست اصولاً به اقلام تعهدی غیرعادی و نه به اقلام تعهدی عادی مرتبط است؛ زیرا برای بازار، مشاهده اقلام تعهدی غیر عادی سبب قیمت‌گذاری نادرست اوراق بهادار می‌گردد؛ به نحوی که واکنش نادرست سرمایه گذاران نسبت به تغییرات اقلام تعهدی بتعث می‌شود که سهام شرکت‌هایی با حجم متفاوت از اقلام تعهدی، به گونه‌ای نادرست، بیشتر یا کمتر از واقع ارزش‌گذاری شود. (خانی و ابراهیمی، 1392)
صورت های مالی حسابرسی شده اساس اطلاعات شرکت است که برای استفاده عموم تنظیم می شود، زیرا استفاده کنندگان صورت های مالی حسابرسی نشده بوسیله تقلب و رسوایی های مالی شرکت تحت تأثیر قرار می‌گیرند. بنابراین حسابرسی صورت های مالی از سوی استفاده کنندگان مطرح می شود. بنستون3 بر این ادعا است که مدیران بیشتر تمایل دارند که نتایج عملکرد و وضعیت مالی شرکت خود را غیر واقع گزارش کنند. نتیجه این عمل نامتقارن بودن اطلاعات4 بین شرکت و استفاده کنندگان اطلاعات آن را به بار می‌آورد. موضوعاتی مانند مدیریت سود، تنظیم و تکرار آن در نهایت به کاهش قیمت سهم منجر می شود. بنابراین، پر واضح است که حسابرسان مستقل نقش کلیدی نظارتی در اطمینان بخشی به صحت اعداد و ارقام حسابداری و حداقل کردن هزینه های نمایندگی ناشی از انگیزه های فرصت طلبی مدیران، ایفا می‌کنند. در واقع می توان گفت صورت های مالی حسابرسی شده که اعتبار آن به اظهار نظر حسابرس است، خروجی نهایی رابطه میان مدیریت و حسابرسان می‌باشد. بوتلر5 بیان می‌کند، نقش حسابرسان محدود است، آنها برای توضیح و تفسیر (به جزئیات پرداختن) کل کیفیت سود، به اندازه مطابقت صورت های مالی با استانداردهای حسابداری آزادی عمل ندارند (تسیپریدو و همکاران، 2010)6.
اگرچه مسئولیت اصلی تهیه صورت های مالی بر عهده مدیریت شرکت است در پی رسوایی های مالی اخیر در سطح جهان و بروز نگرانی‌هایی در مورد توان اتکای صورت‌های مالی، انگشت اتهام به سوی حسابرسان نشانه رفته است تا جایی که عموماً از این وقایع به عنوان «شکست حسابرسی»7 یاد می‌شود. تلقی عموم این است که نبودن استقلال و کیفیت ضعیف حسابرسی موجب وقوع چنین وقایعی شده است (لی، 2007).
معمولاً استقلال حسابرسان و کیفیت حسابرسی‌های گزارش‌های مالی به ندرت بررسی می‌‌شود، به جز در موارد ورشکستگی شرکت‌ها که نبود بهینگی ظاهر می‌شود. قانون‌گزاران از بحران‌های مالی و حسابرسی برای توجیه اعمال مقررات بیشتر بر یک صنعت استفاده کرده‌اند. این رویه جای سؤال دارد. (جعفریان؛ طاهری، 1392)
ارزش‌های حسابرسی برای شرکت‌ها از چند بعد در حال بررسی است. والاس بیان می‌کند که یکی از عوامل اصلی تقاضا برای حسابرسی ناشی از رابطه نمایندگی بین مدیران و اداره کنندگان بنگاه (به عنوان نماینده) و تهیه کنندگان سرمایه (سهامداران به عنوان کارفرما) است. مدیران، اطلاعات حسابداری را تهیه می‌کنند و به خاطر نقششان در سازمان خواهان کسانی هستند که از بیرون سازمان مهر تأییدی به اظهارات آن‌ها بزنند. از این دیدار ارزش خدمات حسابرسی به عنوان نوعی سازوکار نظارتی مؤثر بر عملکرد مدیران است(والاس، 1985)8.
هدف از بیان مطالب این تحقیق بررسی تأثیر ویژگیهای کیفی حسابرسی مستقل بر اقلام تعهدی غیرعادی میباشد که مطالب تکمیلی در ادامه همین فصل و فصول بعدی ارائه شده است.

1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقيق
سود حسابداری یکی از مهم ترین شاخص‌های عملکرد است که در بسیاری از تصمیم گیری‌های اقتصادی از جمله ارزشیابی سهام، ارزیابی عملکرد، تعیین پاداش مدیران وتقسیم سود سهام استفاده می شود.
این تصمیم گیری‌ها می‌تواند بر انتقال منابع بین افراد مختلف مؤثر باشد، به همین دلیل در بازار سرمایه به آن توجه ویژه‌ای می‌شود. در شرایط وجود تضاد منافع در محیط اقتصادی، از جمله تضاد منافع بین سهامداران و مدیران، همواره این احتمال وجود دارد که مدیران مبادرت به دستکاری سود نمایند. ماهیت مخاطره آمیز این تهدیدها و پیامدهای متعدد ناشی از مدیریت سود، بسیاری از پژوهشگران را بر آن داشته است تا برای اندازه گیری و شناسایی علائم مدیریت سود همچون اقلام تعهدی غیرعادی پژوهش هایی را انجام دهند.
با وجود استانداردهای پذیرفته شده حسابداری به دلیل نبود یک تئوری فراگیر سود، همچنان اختلاف نظر تئوریسین ها و افراد حرفه ای در زمینه گزارشگری سود وجود دارد و در عمل، گزارشگری سود را با چالش‌هایی روبرو می‌سازد. علاوه بر این با در نظر گرفتن تفکیک مالکیت از مدیریت، وجود تضاد منافع و دسترسی انحصاری مدیران به برخی اطلاعات مالی و نیز ویژگی حسابداری تعهدی در زمینه حق انتخاب مدیریت از میان روش‌های مختلف حسابداری، احتمال وجود دستکاری سود و گمراه نمودن افراد در تصمیم گیری هایشان وجود دارد. در عین حال، سودهای گزارش شده همواره به عنوان یکی از معیارهای تصمیم گیری مالی مطرح بوده است و تحلیل گران مالی، عموماً سود را به عنوان یک عامل برجسته در بررسی ها و قضاوت های خود مد نظر قرار می دهند. بنابراین قبول پیامدهای اقتصادی گزارشگری سود، امری اجتناب ناپذیر به نظر می رسد. از لحاظ نظری، اقلام تعهدی غیرعادی (معیار مدیریت سود) نه تنها در بازارهای غیرکارای سرمایه بلکه در بازارهای کارای سرمایه نیز وجود دارد (مقدم و حسنی فرد، 1390).
اکثر پژوهش‌های صورت گرفته در زمینه پیش بینی جریان های نقدی آتی نشان دهنده این موضوع است که سود نسبت به جریان نقد عملیاتی، پیش‌بینی کننده بهتری است و همچنین سود حسابداری نسبت به جریان نقد عملیاتی نقش بهتری در توضیح دهندگی بازده سهام دارد و اقلام تعهدی به منظور پیش بینی جریان های نقد آتی نسبت به جریان نقدی از قدرت بیشتری برخوردارند.
در کنار این موارد، برخی با توجه مدیریت سود بیان می کنند که اقلام تعهدی غیرعادی فاقد هرگونه محتوی اطلاعاتی بوده و صرفاً ناشی از خطای برآورد مدیریت هستند، اما در هر حال تحقیقات اخیر نشان می‌دهند که اقلام تعهدی غیرعادی نیز می توانند حاوی اخبار مهمی باشند (شقفی و محمدی، 1391). البته باید این نکته را نیز مد نظر قرار داد که کیفیت حسابرسی نیز می تواند از بروز خطاهای برآورد در خصوص اقلام تعهدی مطابق با تحقیقات صورت گرفته، جلوگیری نماید (عرب مازار یزدی و همکاران، 1385).
کیفیت که تعیین کننده عملکرد و حسابرسی است، تابع عوامل متعددی از قبیل توانایی‌های حسابرسی (شامل دانش، تجربه، قدرت تطبیق و کارایی فنی) و اجرای حرفه‌ای (شامل استقلال، عینیت، مراقبت‌‌های حرفه‌ای، تضاد و منافع و قضاوت) است (مجتهدزاده و آقایی، 1383).
دی‌آنجلو کیفیت حسابرسی را ارزیابی و استنباط بازار از احتمال توانایی حسابرس در کشف تحریف‌های با اهمیت در صورت‌‌های مالی و یا سیستم حسابداری صاحبکار و گزارش تحریف‌های با اهمیت کشف شده، تعریف کرده است. در این تعریف، کشف نقص، کیفیت حسابرسی را در قالب دانش و توانایی حسابرس اندازه‌گیری می‌کند، در حالی که گزارش آن بستگی به انگیزه‌های حسابرس برای افشاگری دارد (یگانه و آذین‌فر، 1389).
یکی از شاخص‌های جایگزین برای سنجش کیفیت حسابرسی، اندازه مؤسسه حسابرسی است و انتظار می‌رود با افزایش اندازه مؤسسه حسابرسی کیفیت حسابرسی افزایش یابد. زیرا، مؤسسه‌های بزرگ حسابرس باید بیشتر مراقب شهرت حرفه‌ای خود باشند (مجتهدزاده و آقایی، 1383).
به طور مفهومی کیفیت حسابرسی را می‌توان از سه جنبه اساسی بررسی نمود: ورودی‌ها، خروجی‌ها، و عوامل محیطی به جز استاندارد‌های حسابرسی، ورودی‌های دیگری برای حسابرسی وجود دارد. یکی از آن‌ها، ویژگی‌های حسابرس مستقل مانند اندازه مؤسسه، الزامات حرفه‌ای، مهارت، تقسیم کار و نظارت، مشاوره و کنترل اوست. یکی دیگر از عوامل مهم، فرایند حسابرسی است. این فرایند شامل صحت روش‌شناسی حسابرسی، میزان تأثیر روش‌های حسابرسی استفاده شده و میزان دسترسی به شواهد حسابرسی مورد نیاز است. خروجی‌های حسابرسی نیز پیامدهای مهمی برای کیفیت حسابرسی دارند، چرا که خروجی‌ها توسط استفاده‌کنندگان در ارزیابی کیفیت حسابرسی در نظر گرفته می‌شوند (اسچیلدر، 2011)9. فعالیت‌هایی نظیر خاتمه‌دادن به کار حسابرسان و مدیریت سود اغلب در شرایط به ‌هم‌ریخته اقتصادی به وقوع می‌پیوندند، تا هزینه‌ اجرایی کمتری به سیستم تحمیل شود. به علاوه تشخیص و کمی نمودن مدیریت سود در بازار به مراتب سخت است (کانستنتینوس و لنکس، 2008)10.
حسابرسی برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی نقش اعتماد‌سازی بازی می‌کند و موجب می‌شود که آن‌ها، به صورت‌های مالی حسابرسی شده اعتماد بیشتر می‌کنند. مدیریت در یک فرآیند آگاهانه در محدوده اصول پذیرفته شده حسابداری سعی می‌کند سود شرکت را با دستکاری به سطح سود هدف برساند. حسابرسان احتمالاً با افزایش میزان ساعات کارکرد حسابرسی در رسیدگی به صورت‌های مالی می‌توانند مدیریت سود را کشف کنند.
اعتبار حسابرسان در صورتی که استفاده‌کنندگان از صورت‌های مالی متوجه شوند که سود شرکت‌ها بالاتر از واقعیت نشان داده شده است، به خطر می‌افتد اما در صورتی که سود شرکت‌ها کمتر از واقع نشان داده شود معمولاً جریمه‌ای به آن‌ها تعلق نمی‌گیرد. در این راستا و در مواجه با توابع نامتقارن زیان، حسابرسان و شرکت‌ها درباره انتخاب روش حسابداری اختلاف نظر پیدا می‌کنند(سلیمانی و نیمایی، 1393).
حال با توجه به مقوله جدایی مالکیت از مدیریت، بحث حاکمیت شرکتی و همچنین تئوری های مطرح شده مرتبط با آن از قبیل تئوری نمایندگی، تئوری ذینفعان و دیگر تئوری‌ها، نیاز به حسابرسی و رسیدگی صورت‌های مالی شرکت ها کاملاً ضروری است. حسابرسی برای صورت‌های مالی گزارش شده ارزش افزوده (مضاعف) فراهم می‌کند، زیرا نتایج بررسی مربوط بودن و قابلیت اتکای محتوی صورت های مالی را گزارش می دهد (حساس یگانه و خالقی بایگی، 1383). یک مؤسسه حسابرسی مستقل و با مهارت، قادر به شناخت ارائه نادرست اقلام صورت‌های مالی مورد رسیدگی بوده و می‌تواند نسبت به ارائه صحیح آن بر صاحبکار خود تأثیرگذار باشد تا در نتیجه آن، اطلاعات مالی قابل اتکایی گزارش شود. رسیدن به این هدف مطلوب به خصوصیات مؤسسات حسابرسی کاملاً وابسته بوده و این خصوصیات می‌تواند به شکل مثبت یا منفی با کیفیت حسابرس در ارتباط باشد (نونهال نهر و همکاران، 1389).
بسیاری از پژوهش‌های جاری در حوزه مدیریت سود در زمینه کشف اقلام تعهدی غیرعادی متمرکز شده‌اند. تا کنون تلاش کمی به منظور بررسی تأثیر ویژگی‌های حسابرسی مستقل را بر اقلام تعهدی غیرعادی صورت گرفته است. با توجه به اهمیت این اقلام و گزارش حسابرسان محقق بر آن شد که رابطه این دو را بررسی نماید.

1-4- اهداف پژوهش
در این پژوهش اهداف زیر دنبال می‌گردد:
1-4-1- هدف اصلی
تعیین رابطه ویژگی‌های حسابرسی مستقل و اقلام تعهدی غیر عادی
1-4-2- هدف فرعی
تعیین ارتباط بین برخی ویژگی‌ها حسابرسی مستقل با تشخیص اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین رقابت میان مؤسسات حسابرسی مستقل با تشخیص اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین خدمات غیر حسابرسی مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین تقسیم کار مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین نظارت مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین مشاوره مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیر عادی
تعیین ارتباط بین کنترل و بازبینی مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیر عادی
1-5- فرضیات پژوهش
1-5-1 فرضیه اصلی
ویژگی‌های حسابرسی مستقل بر تشخیص اقلام تعهدی غیر عادی تأثیر دارد.
1-5-2 فرضیه‌های فرعی
اندازه مؤسسه حسابرسی کننده بر اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
رقابت میان مؤسسات حسابرسی کننده بر اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
بین خدمات غیرحسابرسی مؤسسه حسابرسی کننده بر میزان اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
تقسیم کار مؤسسه حسابرسی کننده بر اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
نظارت مؤسسه حسابرسی کننده بر اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
مشاوره مؤسسه حسابرسی کننده بر اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
کنترل و بازبینی مؤسسه حسابرسی کننده و اقلام تعهدی غیرعادی تأثیر دارد.
1-6- دامنه پژوهش
یکی از شرایط موفقیت هر پژوهشی تعیین دامنه پژوهش می‌باشد چراکه انجام پژوهش به صورت کلی و عام تا حدی غیر عملی بوده و اگر هم بتوان آن را انجام داد از نتایج جامعی برخوردار نخواهد بود.
لذا باید سعی کرد که پژوهش را تا حد ممکن محدود نمود و قلمرو آن را مشخص کرده و سپس اقدام به انجام آن نمود. در این فصل به قلمرو پژوهش از سه بعد پرداخته می‌شود.
1-6-1- قلمرو موضوعی
مباحث مربوط به این پژوهش از نظر قلمرو موضوعی به بررسی تأثیر ویژگیهای کیفی حسابرس مستقل بر اقلام تعهدی غیرعادی میپردازد.
1-6-2- قلمرو مکانی
محدوده مکانی پژوهش بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد.
1-6-3- قلمرو زمانی
در این پژوهش از نظر زمانی، دوره زمانی سال‌های 1388تا 1391 مورد بررسی قرار گرفته است.

1-7- تعریف مفهومی و عملیاتی واژه‌ها
مؤسسه حسابرسی (تعریف مفهومی):
مؤسسه حسابرسی عبارت است از شراکت حداقل سه نفر حسابدار رسمی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران که معمولاً به صورت تضامنی به ثبت می رسد(قاسمی،1392).
مؤسسات حسابرسی دارای ویژگی هایی هستند که تعاریف مفهومی آن‌ها به شرح زیر می‌باشد:
اندازه مؤسسه:
مؤسسه واحدی است که با نام و هدف معیین در مالکیت بحش عمومی و یا خصوصی یا ترکیبی از این دو قرار دارد که به فعالیت های انتفاعی و غیر انتفاعی می‌پردازد و طرف معامله واقع می شود. مؤسسه را واحد اقتصادی نیز می گویند11.
رقابت میان مؤسسات حسابرسی:
حسابرسی یکی از راه‌های مشخص کردن اعتبار اطلاعات صورت های مالی است با رشد رقابت در حرفه، مؤسسات حسابرسی ضرورت ارائه خدمات خود با کیفیت هر چه بهتر به بازار را بیشتر دریافتند و برای رقابت بر پایه‌ای به غیر از حق الزحمه، مؤسسات حسابرسی به دنبال متفاوت کردن خدماتشان هستند (حساس یگانه، 92).
خدمات غیر حسابرسی:
خدمات غیر حسابرسی هرگونه خدماتی متفاوت از خدمات حسابرسی ارائه شده به صاحبکار، توسط حسابرس راشامل می‌شود. مانند: خدمات مشاوره ای، حسابداری، حسابداری داخلی، خدمات مالیاتی و … . به عبارت دیگر هرنوع خدماتی که نیازمند حرفه حسابداری یا مهارت‌های مرتبط با آن باشد (انصاری و همکاران، 1390).
تقسیم کار:
تقسیم كار برحسب تخصص و توانایی افراد، شكل می‌گیرد. از نظر دوركیم، تقسیم كار، اشاره بر آن دارد، كه شغل‌ها، براساس تخصص و توانایی افراد تقسیم و به هر فرد، وظیفه‌ای محول می‌شود، تا محصولات مورد نیاز جامعه را تولید کند (دورکیم، ص360).
نظارت:
نظارت از وظايف پنجگانه عمده مديريت يعني، برنامه‌ريزي، هماهنگي، سازماندهي، بودجه‌ريزي و نظارت است. نظارت به معني كنترل، مراقبت، بازديد و در اصطلاح انگليسي مترادف Monitoring ياControling نيز گفته مي‌شود. نظارت داراي درجات مختلف است از نظارت انسان بر خود تا نظارت خداوند بر انسان البته دولت بر امور هم از انواع نظارت است (جواهری، 1390).
مشاوره:
به عقیده‌ی آرباکل، مشاوره رابطه‌ای تخصصی بین مرجع و مشاور است که مراجع با کمک مشاور به بررسی و تجزیه و تحلیل مشکلش می‌پردازد و پس از آگاه شدن از ابعاد وجودی‌اش و شناختن عوامل مزاحم به تغییر آنها موفق می شود (شفیع آبادی، 83).
کنترل و بازبینی:
كنترل پروژه فرایندی است در جهت حفظ مسیر کار برای دستیابی به یك تعادل اقتصادی موجه بین سه عامل هزینه، زمان و كیفیت در حین اجرای کار، كه از ابزار و تكنیك‌های خاص خود در انجام این مهم كمك می‌گیرد به‌گونه‌ای که بتوان در هنگام بازبینی (ارزیابی مجدد برنامه‌ها) با تشخیص علل و طرح اقتصادی‌ترین فعالیت ها، پروژه را به نزدیك‌ترین حالت ممكن در مسیر اولیه و اصلی خود بازگرداند12.
مؤسسه حسابرسی (تعریف عملیاتی):
مؤسسات حسابرسی دارای ویژگی‌هایی هستند که با هفت شاخص قابل اندازه‌گیری هستند:
اندازه مؤسسه- مؤسسات حسابرسی شامل مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران (معتمد بورس) که بالاترین درآمد را در سال 1391 داشته‌اند به عنوان مؤسسه بزرگ و بقیه مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران به عنوان مؤسسه غیربزرگ در نظر گرفته شده اند. بنابراین موسسات حسابرسی که زیر مجموعه سازمانهای حسابرسی (از جمله سازمان حسابرسی) قرار گیرد عدد 1 و دیگر موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی عدد صفر بخود می گیرند.
رقابت میان مؤسسات حسابرسی: در مؤسسات حسابرسی، کیفیت خدمات حسابرسی به مشتریان و حق الزحمه بابت انجام کار حسابرسی بیشترین تفاوت‌ها را رقم می‌زند که برای مشتریان در انتخاب مؤسسات حسابرسی یک نوع رقابت به وجود می‌آورد که همین امر باعث شده که مؤسسات حسابرسی برای رضایت و کسب اعتماد نسبت به صورت‌های مالی از مشتریان به رقابت با همدیگر بپردازند. در صورت چرخش حسابرس فرض بر این است که رقابت وجود داشته است و مقدار 1 به خود می‌گیرد و در صورتی که چرخش حسابرس وجود نداشته باشد، رقابت نیز وجود نداشته و مقدار صفر به خود می‌گیرد.
خدمات غیر‌حسابرسی: خدمات غیر‌حسابرسی، هر گونه خدماتی متفاوت از خدمات حسابرسی ارائه شده به صاحب‌کار، توسط حسابرس را شامل می‌شود. مانند خدمات مشاوره‌ای، حسابداری، حسابرسی داخلی، خدمات مالیاتی و … به عبارتی دیگر هر نوع خدماتی که نیازمند حرفه حسابداری یا مهارت‌های مرتبط با آن باشد. در صورتی که این نوع از خدمات از طرف موسسات ارائه شده باشد عدد 1 و در غیر اینصورت عدد صفر را به خود می گیرد.
تقسیم کار: در صورتی که رسیدگی های موسسات حسابرسی حجم بالایی داشته باشند از دیگر موسسات همکاری در خواست می کنند و عملیات رسیدگی را بین خود و دیگر موسسات تقسیم می‌نمایند. این عمل در صورت وجود در گزارش آنها آورده می شود و عدد 1 به آن تعلق می گرد و در غیر اینصورت عدد صفر.
نظارت: هر مرحله از کار حسابرسی باید چنان هدایت، سرپرستی و بررسی شود که از انجام شدن کار با کیفیت مناسب، اطمینانی معقول بدست آید. سرپرستان موسسات حسابرسی بر هر مرحله از کار حسابرسان خود نظارت دارند و نقاط ضعف و قوت آنها را شناسایی می کنند. در موسسات حسابرسی این عملیات در اساسنامه آن‌ها آورده شده است و در ابتدای قرارداد خود با شرکت آن‌ها را قید کرده اند. در صورت وجود نظارت بر کار حسابرسان عدد 1 و در غیر اینصورت عدد صفر به خود می گیرند.
مشاوره: همانند تقسیم کار موسسات حسابرسی می توانند در انجام رسیدگی ها از دیگر موسسات حسابرسی مشاوره و راهنمایی درخواست می کنند و این عمل را در گزارش خود قید می نمایند. بنابراین عدد 1 و در غیر اینصورت عدد صفر به آن داده می شود.
کنترل و بازبینی: تداوم کفایت و اثربخشی عملیاتی سیاست ها و روش های کنترل کیفیت باید همواره کنترل و بازبینی شود. تداوم کفایت و اثربخشی عملیاتی سیاست ها و روش های کنترل کیفیت باید همواره کنترل و بازبینی شود. به همین صورت موسسات حسابرسی جهت انجام بهتر و موثرتر رسیدگی های خود به کنترل و بازبینی عملیات حسابرسان خود می پردازند. موسسه حسابرسی که این نوع از کنترل و بازبینی را داشته باشند در گزارش حسابرسی خود بیان می نمایند و در صورت وجود این نوع از کنترل عدد 1 و در غیر اینصورت عدد صفر به آن داده می شود.
اقلام تعهدی غیرعادی (تعریف مفهومی)
اقلام تعهدی غیرعادی اقلامی هستند که مدیریت می تواند آن‌ها را کنترل کند. به بیان دیگر اقلام تعهدی غیرعادی آنهایی هستند که مدیریت می‌تواند آن‌ها را به تأخیر بیاندازد، حذف کند و یا ثبت و شناسایی آن‌ها را تسریع کند (حلاج؛ مهرانی، 1388).
اقلام تعهدی غیرعادی (تعریف عملیاتی)
اقلام تعهدی عادی-کل اقلام تعهدی = اقلام تعهدی غیرعادی
(1-1)
〖ACC〗_(i,t)/A_(i,t-1) = α_1 1/A_(i,t-1) +α_2 〖∆REV〗_(i,t)/A_(i,t-1) +α_3 〖PPE〗_(i,t)/A_(i,t-1) +γ_1 〖CF〗_(i,t-1)/A_(i,t-1) +
γ_2 〖CF〗_(i,t)/A_(i,t-1) +γ_3 〖CF〗_(i,t+1)/A_(i,t-1) +γ_4 〖DCF〗_(i,t)/A_(i,t-1) +γ_5 (〖DCF〗_(i,t)*〖CF〗_(i,t))/A_(i,t-1) +ε_(i,t)
که در آن :
〖:ACC〗_(i,t)کل اقلام تعهدی شرکت i در سال t، که برابر است با سود خالص قبل از اقلام غیرمترقبه منهای جریان های نقد عملیاتی(〖ACC〗_(i,t )=E_(i,t)-〖CF〗_(i,t))
〖∆REV〗_(i,t): تغييرات در درآمد شركت i در سال t
〖:PPE〗_(i,t) اموال، تجهيزات و ماشین آلات شركت i در سال t
〖:A〗_(i,t-1)مجموع دارايی ها شركت i در سال t-1
〖:DCF〗_(i,t) متغير مجازی است، چنانچه CF )جريان هاي نقد عملياتي) منفی باشد برابر با يك وگرنه برابر با صفر است.
پس از تخمين پارامترهای رابطه (1)، اقلام تعهدی غيرعادی براساس مدل جونز تعديل شده با جريان های نقدی غيرخطی(〖AA〗_(i,t[NC] ))، تفاضل اقلام تعهدی عادی (〖NA〗_(i,t[NC] )) از کل اقلام تعهدی، به شرح زير برای دوره برآورد با استفاده از رابطه (2) حساب مي شوند:
(1-2)
〖AA〗_(i,t) = 〖ACC〗_(i,t) – [α_1 +α_2 (〖∆REV〗_(i,t) – 〖∆REC〗_(i,t) )+α_3 〖PPE〗_(i,t)+γ_1 〖CF〗_(i,t-1)+γ_2 〖CF〗_(i,t)+γ_3 〖CF〗_(i,t+1)+γ_4 〖DCF〗_(i,t)+γ_5 〖DCF〗_(i,t)*〖CF〗_(i,t) ]
ارائه تعاريف عملياتي براي متغيرهاي تحقيق ضروري مي‌باشد بويژه در مورد متغيرها و مفاهيمي كه تعريف يكساني از آن‌ها در دسترس نباشد و توافق عام در مورد آن‌ها وجود نداشته باشد.
به منظور حصول نگرش واحد به متغيرهاي تحقيق و احتراز از برداشت‌هاي متفاوت، تعاريف عملياتي متغيرهاي تحقيق ارائه مي‌گردد.
اتكاء به عملكرد حسابرسي داخلي: قبول نتايج حاصلـه از حسابرسي داخلي به عنوان جايگزين نتايج حاصلـه از آزمون‌هاي محتوا كه توسط حسابرسان مستقل انجام مي‌گيرد (مهام، 1388، 25).
حسابرس مستقل(تعریف مفهومی)
شخصي كه به حرفه حسابرسي مشغول است و كارمند سازمان مورد حسابرسي نمي‌باشد (حساس یگانه 1388، 53).
حسابرس مستقل(تعریف عملیاتی)
يك مدل رگرسيوني چند متغيره با 2 متغير پاسخ به صورت زير خواهد بود:
Y = β +β1 X1 +β2 X2 +ε
اين مدل براي هر دو فرضيه تحقيق مورد استفاده قرار مي گيرد كه در آن:
Y : متغير اتكاي حسابرسان مستقل بر عملكرد حسابرسان داخلي
X1 : متغيرتجربه حسابرسان مستقل
X2 : متغير ويژگي هاي كيفي حسابرسي داخلي
β i,j : ضرايب متغير هاي مستقل
فصل دوم
مروری بر ادبیات پژوهش و پیشینه پژوهش
2-1- مقدمه
هدف اصلی صورت‌های مالی ارائه اطلاعات مناسب در مورد وضعیت مالی و عملیاتی شرکت برای اتخاذ تصمیم درست توسط سرمایه‌گذاران و اعتبار‌دهندگان است. زمانی‌که صورت‌های مالی این هدف را تأمین کنند از کیفیت مناسبی برخوردار خواهند بود (آبودی، 2013)13؛ ولی دو عامل تضاد منافع و عدم تقارن اطلاعاتی بین مدیران و مالکان باعث می‌شود که مدیران اقدام به تحریف اطلاعات مندرج در صورت‌های مالی نمایند (راجگوپال،2013)14. زیرا از یک طرف مدیر خود مالک شرکت نیست و آثار اقتصادی تصمیمات خود را تجربه نمی‌کند (آرترام و همکاران، 2009)15، و از طرف دیگر به دلیل همسو نبودن منافع مدیران و مالکان، برخی از تصمیمات مدیران برخلاف منافع مالکان اتخاذ می‌شود. علاوه‌ بر این، وجود عدم تقارن اطلاعاتی موجب می‌شود که سهامداران نتوانند به درستی عملکرد مدیران را شناسایی و پاداش آن‌ها را بر مبنای عملکردشان تعیین نماید. بنابراین، مدیران برای افزایش حقوق و مزایای خود اقدام به مدیریت سود می‌کنند؛ و سود مورد انتظار سهامداران را گزارش می‌کنند تا امنیت شغل خود را نیز حفظ نمایند. اعمال مدیریت سود در نهایت باعث می‌شود صورت‌های مالی وضعیت واقعی شرکت را به‌طور مناسبی افشا نکند و نتوان با استفاده از این صورت حساب‌ها تصمیم درستی اتخاذ نمود،‌ در نتیجه کیفیت گزارشگری مالی کاهش می‌یابد(حبیب، 2012)16.
اتفاق‌های جهانی از جمله بحران‌های اقتصادی منجر به پررنگ‌تر شدن نقش اساسی گزارش‌های مالی قابل اعتماد و با کیفیت شده است. این اتفاق‌ها همچنین نشان‌گر اهمیت کیفیت حسابرسی در دیگر جنبه‌ها و زمینه‌های گزارشگری مالی است. دستیابی به کیفیت گزارشگری مالی منوط به صحت و درستی هر یک از حلقه‌های زنجیره‌ گزارشگری مالی است.
یکی از این حلقه‌ها که نقش عمده‌ای را در حمایت از کیفیت گزارشگری مالی در سرتاسر دنیا چه در زمینه‌ی بازار سرمایه بخش عمومی و چه بخش خصوصی ایفا می‌کند حسابرسی مستقل است. حسابرسی مستقل، بخش مهم نظارت و بازرسی زیربنایی سازمانی و یک فعالیت مهم مبتنی بر منافع عمومی است که اطمینان می‌بخشد اطلاعات موجود در گزارش‌های مالی به‌طور منصفانه و صحیح ارائه شده است. از دیدگاه تئوری نمایندگی،‌ این موضوع نقش مهمی را در کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و کاستن مسائل نمایندگی بین مدیریت و مالکان و همچنین اقلام تعهدی غیر عادی در حوزه مدیریت سود، بازی می‌کند. بنابراین کیفیت حسابرسی مهم‌ترین موضوع برای تدوین کنندگان استاندارد‌های حسابرس محسوب می‌شود،‌ (مکلینگ، 2000)17.
در این فصل کوشش می‌شود تا ماهیت حسابرسی مستقل روشن گردد و نقش اساسی کار حسابرس مستقل بر اقلام تعهدی غیر عادی نشان داده شود.
2-2- مبانی نظری پژوهش
2-2-1 حسابرسی چیست؟
نوعی از حسابرسی که در این فصل بیشتر به آن پرداخته می‌شود، رسیدگی به صورت‌های مالی یک شرکت توسط یک مؤسسه حسابرسی است. این نوع از حسابرسی عبارت است از بازرسی جستجوگرانه مدارک حسابداری و سایر شواهد زیر بنای صورت‌های مالی. حسابرسان از راه کسب آگاهی از سیستم کنترل داخلی و بازرسی مدارک، مشاهده دارایی‌ها، پرسش از منابع داخل و خارج شرکت و اجرای سایر روش‌های رسیدگی، شواهد لازم را برای تعیین اینکه صورت‌های مالی، تصویری مطلوب و به نسبت کامل از وضعیت مالی شرکت و فعالیت‌های آن در طول دوره مورد رسیدگی ارائه می‌کند یا خیر، گردآوری می‌کنند. شکل2-1 نموداری از حسابرسی صورت‌های مالی است.

شکل2-1- نمایی از حسابرسی صورت‌های مالی

در هر حسابرسی، بیان صریح حدود رسیدگی، مهم است. این حدود، واحد مورد رسیدگی و دوره مورد رسیدگی را مشخص می‌کند. بنابراین، از حدود رسیدگی برای تعیین و محدود کردن مسئولیت حسابرسان استفاده می‌شود. واحد مورد رسیدگی می‌تواند یک واحد با مالکیت فردی، شرکت تضامنی، شرکت سهامی و شرکت‌های تابع آن، یک آموزشگاه یا هر سازمان دیگری باشد. دوره مورد رسیدگی معمولاً یک سال است، اگرچه بعضی حسابرسی‌ها دوره کوتاه‌تری را می‌پوشاند.
رسیدگی‌های حسابرسان مستقل مبنای گزارش حسابرسی را فراهم می‌آورد. مرکز حسابرسان بدون اجرای رسیدگی، نسبت به مطلوبیت ارائه صورت‌های مالی اظهار نظر نمی‌کنند. شناخت حسابرس از فعالیت صاحبکار، حسابرسی‌های انجام شده در سال‌های گذشته، اعتقاد به درستکاری مالکان و مدیران هیچ‌یک از این عوامل برای اظهار نظر نسبت به صورت‌های مالی توسط حسابرسان کافی نیست. حسابرسان، صورت‌های مالی سال جاری را یا رسیدگی می‌کنند، یا نمی‌کنند. اگر رسیدگی نکنند، نسبت به مطلوبیت ارائه صورت‌های مالی نیز اظهار نظر نخواهند کرد.
شواهد گردآوری شده توسط حسابرسان در طول رسیدگی، اثبات خواهد کرد که دارایی‌های مندرج در ترازنامه واقعاً وجود دارد، شرکت مالک این دارایی‌ها و ارزیابی آن‌ها بر اساس اصول پذیرفته شده حسابداری انجام شده است. شواهدی جمع‌آوری خواهد شد تا نشان دهد که ترازنامه تمام بدی‌های شرکت را منعکس می‌سازد؛ در غیر این صورت، ترازنامه می‌تواند به کلی گمراه کننده باشد، چرا که اقلام مهمی از بدهی‌ها، آگاهانه یا ناآگاهانه، حذف شده است. حسابرسان به همین ترتیب،‌ شواهدی را نیز برای ‌ صورت‌ سود و زیان گردآوری خواهند کرد. آنان شواهدی را خواهند خواست که اثبات کند فروش‌های گزارش شده واقعاً روی داده است، کالای فروش رفته عملاً برای مشتریان ارسال شده است، بهای تمام شده و هزینه‌های ثبت شده، مربوط به دوره جاری است و تمام هزینه‌های تحقق یافته، به حساب گرفته شده است. روش‌های رسیدگی یک کار به میزان قابل ملاحظه‌ای متفاوت از کار دیگر است. بسیاری از روش‌هایی که برای یک فروشگاه کوچک خرده فروشی مناسب است، برای حسابرسی یک شرکت بزرگ تولیدی مناسب نخواهد بود. حسابرسان انواع واحد‌های بازرگانی و نیز، سازمان‌های غیر‌انتفاعی را حسابرسی می‌کنند. بانک‌ها، شرکت‌های بیمه، کارخانه‌ها، فروشگاه‌ها، مؤسسات آموزشی، انجمن‌های خیریه، شرکت‌های



قیمت: تومان

دسته بندی : پایان نامه ارشد

دیدگاهتان را بنویسید